مقالات
گاز استریل وازلینه برای چیست؟ + نحوه استفاده و عوارض
تیر
اگر تا به حال دچار سوختگی یا زخم شده باشید، حتما اسم گاز استریل وازلینه را شنیدهاید. محصولی بسیار پرکاربرد در تجهیزات پانسمانی که در بیمارستان ها، مراکز درمانی و حتی مراقبت های خانگی مورد استفاده قرار میگیرد. اما خاصیت دقیق گاز وازلینه چیست که آن را محبوب کرده؟ باید گفت این گاز وازلینه خاصیت مرطوب کنندگی داشته، از چسبیدن پانسمان به زخم جلوگیری میکند و فرایند درمان و بهبود را هم سرعت میبخشد و حتی قادر است که درد را زمان تعویض پانسمان کمتر کند. در ادامه مزایا، کاربردها، نحوه استفاده و عوارض گاز استریل وازلینه را بیشتر توضیح میدهیم.
معرفی گاز استریل وازلینه
به نوعی پانسمان پزشکی میگویند که ۱۰۰ درصد از پنبه طبیعی تولید شده و تمام قسمت های آن هم به وازلین آغشته است. با این لایه وازلینی که روی گاز استریل وازلینه وجود دارد، پانسمان به زخم نمیچسبد و رطوبت مورد نیاز برای درمان و ترمیم بافت حفظ میشود. از این محصول در درمان انواع زخم های پوستی، زخم های خشک و سوختگی ها استفاده میشود. همچنین این محصول معمولا در بسته بندی یکبار مصرف به مشتریان ارائه میشود.
گاز استریل وازلینه برای چیست؟
همانطور که در توضیح گاز وازلینه چیست؟ گفته شد، نوعی از گاز استریل ها هستند که از پنبه ۱۰۰ درصدی تولید میشوند و به وازلین آغشته هستند. این محصول ویژگی غیر چسبندگی داشته و کاربرد آنها در پزشکی است. این گازها حاوی اپلیکاتور هستند که در سوختگی ها و پارگی زخم باز پوست مورد استفاده قرار میگیرند. این گازها ایجاد حساسیت نمیکنند و میتوان در تمام قسمت های بدن از آنها استفاده کرد که در اندازه های مختلف تولید میشوند و بر اساس میزان زخم و اندازه آن انتخاب میشوند.
کاربردهای گاز وازلینه چیست؟
گاز استریل وازلینه در بیمارستان ها و مراکز درمان بیشتر مورد استفاده قرار میگیرد؛ البته دامنه کاربرد این نوع گازها بسیار وسیع تر است و داشتن آن در منزل خالی از لطف نیست؛ زیرا میتوان از این نوع گازها برای پانسمان زخم های خود در خانه هم به کار برد. اما در مورد اینکه کاربرد گاز وازلینه چیست؟ میتوانیم موارد زیر را نام ببریم.
همچنین بخوانید: کاربرد فینگر تیپ چیست؟
1. انواع سوختگی ها
گاز استریل وازلینه در سوختگی هایی که توسط اشعه رادیواکتیو ایجاد میشود و در سوختگی های درجه 1 و ۲ استفاده میشود تا از خشک شدن بافت جلوگیری کرده و بیمار درد کمتری حس کند؛ زیرا نباید در سوختگی ها گاز به زخم بچسبد و زخم تا حدودی باید مرطوب باشد تا بهبودی تسریع شود.
2. زخم های جراحی
بعد از عمل جراحی فرقی نمیکند چه نوعی، از جراحی های زیبایی مثل بینی تا جراحی سنگین، پزشک از این مدل گاز برای پانسمان های خود استفاده میکند تا از چسبیدن گاز استریل به بخیه ها جلوگیری کند. زخم و جراحت به صورت کاملا ضدعفونی مراقبت میشود تا از ورود میکروب و باکتری به آن جلوگیری شود.
3. جراحی های واژینال
از گاز استریل وازلینه به دلیل نداشتن مواد شیمیایی و نگهدارنده و حتی مواد حساسیت زا میتوان در جراحی های واژینال هم از آن در پانسمان استفاده کرد و افراد دیگر نگران عفونت کردن جراحات بعد از جراحی نخواند شد. در این شرایط، استفاده از محصولات مناسب دوران نقاهت مانند سرجی فیکس بانوان میتواند به حفظ راحتی و مراقبت بهتر از ناحیه کمک کند.
4. زخم های مزمن
گفتیم که بیشتر کاربرد گاز وازلینه چیست، اما باید بدانید که این گاز در پانسمان انواع مختلفی از زخم های شدید هم مورد استفاده قرار میگیرد، از جمله زخم ها پای دیابتی و حتی زخم هایی که به دلیل مشکلات عروقی ایجاد میشوند.
5. پیوندهای پوست
زمانی که در قسمتی از بدن پیوند پوست انجام میگیرد، برای جلوگیری از عفونت جراحات باقی مانده معمولا گاز وازلینه یکی از بهترین انتخاب های متداول پزشکان در بیشتر مراکز درمانی است که استفاده میشود.
6. زخم بستر
از گاز استریل وازلینه در پانسمان بیمارانی که بستری بوده یا کم تحرک هستند و دچار زخم بستر شدن هم استفاده میشود؛ زیرا این محصول رطوبت زخم را حفظ کرده و در بهبود وضعیت بیمار کمک زیادی میکند. در چنین شرایطی، استفاده از پد زیرانداز بیمار نیز برای حفظ بهداشت بستر و مراقبت بهتر از بیمار اهمیت زیادی دارد.
نحوه استفاده از گاز استریل وازلینه
حالا سوال این است که روش استفاده از گاز وازلینه چیست؟ باید گفت روش خیلی راحت و آسانی برای استفاده دارد و آموزش خاصی را هم نیاز ندارد؛ البته باید تذکر داده شود که از این گاز در زخم های عمیق و موارد خاص دیگر باید با احتیاط استفاده شود و یا به بیمارستان و مراکز درمانی مراجعه شود. اما در مورد نحوه استفاده دقیق از گاز وازلینه باید گفت:
- سلامت بسته بندی این گاز استریل را باید ارزیابی کرد و حتما به تاریخ انقضای آن توجه کنید.
- دست های خود را با دقت تمام با آب و صابون شسته و آن را ضدعفونی کنید.
- محل مورد نظر زخم باید توسط سیلوسپت ضدعفونی و تمیز شود که همان سرم شستشو است که طبق توصیه پزشک انجام میشود.
- نباید محل زخم را توسط پنبه، بتادین و دیگر چیزها خشک کرد.
- نسبت به میزان زخم از گاز استریل مورد نظر باید استفاده شود.
- گاز استریل به طور مستقیم و توسط اپلیکاتور باید روی زخم گذاشته شود.
- باید این گاز وازلینه را در محل زخم ثابت کرد و نسبت به نوع زخم و نظر پزشک باید این پانسمان روزانه یا در فاصله های تعیین شده تعویض گردد.
همچنین بخوانید: شان پرفوره چیست؟
عوارض احتمالی استفاده از گاز استریل وازلینه
شما هم کنجکاوید که عوارض گاز وازلینه چیست؟ عوارض احتمالی که برای استفاده از این گازها بروز میکند، معمولا به علت بی توجهی به موارد بهداشتی است که زمان استفاده از این گازها رخ میدهد. باید زمان خرید این گاز وازلینه توجه کرده و از برند یا فروشگاه های معتبر آن را خریداری کرد و بسته بندی این محصولات از هرگونه آسیب دیدگی و پارگی باید مبرا باشد.
چرا که دیگر استریل نبوده و به عوارض گاز وازلینه و عفونت های جراحت زخم ها دچار خواهید شد. این محصول معمولا ایمن بوده ولی در بعضی از شرایط احتمال بروز عوارض وجود دارد که این موارد عبارت انداز:
- حساسیت های پوستی: بعضی از افراد احتمال دارد به ترکیباتی که در این گاز وجود دارد که همان وازلین است حساسیت داشته باشند.
- واکنش های آلژیک: در برخی از مواقع هم فرد دچار خارش، قرمزی یا التهاب در زخم میشود که نشان دهنده حساسیت به این مواد است که باید با پزشک مشورت شود.
- بالا رفتن رطوبت بیش از حد: اگر از گاز استریل وازلینه به صورت درست استفاده نشود، رطوبت زیاد باعث میشود که پوست اطراف زخم بیش از حد نرم شود و بیمار را دچار دردسر میکند.
مزایای استفاده از گاز استریل
اما مزایای استفاده از گاز وازلینه چیست؟ مشخص شد که گاز استریل وازلینه در پزشکی بسیار کاربرد دارد و در بیمارستان ها و مراکز درمانی دارای کاربردهای بسیار زیادی است. استفاده از این نوع گاز استریل در بهبود زخم ها هم دارای مزیت های زیادی است که عبات اند از:
- جلوگیری از چسبندگی پانسمان به زخم
- سریعتر شدن روند ترمیم بافت
- استریل بودن و کاهش احتمالی خطر عفونت
- حفظ رطوبت زخم
- کاهش درد زمان تعویض پانسمان
- کاهش آسیب به بافت های جدید ساخته شده
- کاهش احتمال خونریزی زمان برداشتن پانسمان
تفاوت گاز استریل وازلین با گاز استریل معمولی
گفته شد که گاز استریل وازلینه از الیاف ۱۰۰ درصد طبیعی و پنبه تولید میشوند. گاز استریل های معمولی هم از الیاف هایی که توری شکل و کم حجم هستند، تولید میشوند که همگی دارای بسته بندی های بهداشتی بوده و تمامی این گاز استریل ها و حتی غیر استریل ها دارای انواع و ابعاد مختلفی هستند که برای پانسمان زخم ها یا جراحت مختلف در اعضای بدن مورد استفاده قرار میگیرند.
تفاوتی که بین گاز استریل وازلینه و گاز استریل های معمولی وجود دارد، این است که گاز استریل وازلینه غیر چسبنده است و به دلیل اینکه به وازلین سفید آغشته است یک سد چربی ایجاد میکند که زمان تعویض پانسمان بیمار دچار درد و خونریزی نمیشود. ولی گاز استریل های معمولی چسبنده هستند و احتمال دارد به زخم بچسبند و بیمار زمان تعویض درد شدیدی را احساس میکند. برای بیشتر مشخص شدن تفاوت این دو گاز استریل در یک جدول، تفاوت این دو راه کاملا مشخص میکنیم.
همچنین بخوانید: ترفندهای جلوگیری از چسبیدن گاز استریل به زخم
| ویژگی ها | گاز استریل وازلینه | گاز استریل معمولی |
| چسبیدن به زخم | بسیار کم | بیشتر |
| حفظ رطوبت | بالا | کم |
| درد هنگام تعویض | کمتر | بیشتر |
| مناسب زخم های حساس | بله | محدود |
در چه مورد نباید از گاز استریل وازلینه استفاده شود؟
با وجود اینکه این گاز استریل وازلینه دارای مزایای زیادی در مصارف پزشکی است ولی در بعضی از شرایط باید استفاده از این گازها با احتیاط انجام شود تا بیمار دچار درد و ناراحتی بیشتر نشود. در مواردی این گازها منع مصرف دارد، به طور مثال در زخم هایی که دارای ترشحات بسیار زیاد هستند، استفاده از این گازها زیاد مناسب نیست.
همینطور در مواقعی که حساسیت بیمار نسبت به پارافین و وازلین شناخته شده باشد، نباید از این نوع گازها استفاده کرد. حتی در زخم های عفونی شدید هم نباید از گاز استریل وازلینه استفاده کرد و در این مواردی که ذکر شد، بهتر است با پرستار یا پزشک مشورت شود.
کلام آخر
در این مقاله به سوال اصلی گاز وازلینه چیست؟ پرداخته شد. این نوع گاز از موثرترین نوع پانسمان ها در مراقبت از زخم ها، بخیه ها و سوختگی ها و زخم های مزمن است. توسط این محصول رطوبت زخم حفظ شده و از چسبیدن پانسمان به زخم جلوگیری میشود تا بیمار زمان تعویض پانسمان درد کمتری حس کند و فرایند بهبودی هم سریعتر انجام شود.
سوالات متداول
1. گاز وازلینه چیست؟
از پانسمان های پزشکی است که از پنبه ۱۰۰ درصد طبیعی تهیه میشود و معمولا به وازلین طبی آغشته است تا به سطح زخم نچسبد و رطوبتی که برای زخم نیاز است تا بافت ترمیم پیدا کند را حفظ کند.
2. آیا گاز استریل وازلینه موجب عفونت میشود؟
خیر، این محلول استریل بوده ولی اگر اصول بهداشتی رعایت نشود، خطر عفونت دارد و در مواقعی هم ایجاد آلژیک و حساسیت میکند.
3. گاز وازلینه برای سوختگی ها هم مناسب است؟
بله، از متداولترین کاربرد گازهای استریل در پانسمان و درمان سوختگی های سطحی است.
